US Agency for Global Media
News and Information from Around the World
Select a language and narrator voice before playback.
ការដោះលែងលោក កឹម សុខា ឲ្យមានសេរីភាព ប៉ុន្តែមិនផ្ដល់សិទ្ធិឲ្យលោកធ្វើនយោបាយ «ជាការបន្លំភ្នែកពលរដ្ឋ»។
ការដោះលែងលោក កឹម សុខា ឲ្យមានសេរីភាព ប៉ុន្តែមិនផ្ដល់សិទ្ធិឲ្យលោកធ្វើនយោបាយ ត្រូវបានគេមើលឃើញថា គ្រាន់តែជារូបភាពបោកបញ្ជោតរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ក្នុងការបន្លំភ្នែកពលរដ្ឋនិងសហគមន៍អន្តរជាតិ ឲ្យមើលឃើញថា កម្ពុជាកំពុងមានការបង្រួមបង្រួមជាតិនិងសាមគ្គីជាតិ។ ការដោះលែងលោក កឹម សុខា ឲ្យមានសេរីភាព ប៉ុន្តែមិនផ្ដល់សិទ្ធិឲ្យលោកធ្វើនយោបាយ ជាល្បិចបញ្ឆោតរបស់លោក ហ៊ុន សែន៕ ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសអូស្ត្រាលីលោក ស៊ឹង សែនករុណា បានលើកឡើងថា ការបោកបញ្ជោតនេះ នឹងមិនអាចធ្វើឲ្យពលរដ្ឋនិងសហគមន៍អន្តរជាតិជឿជាក់ឡើយ ពីព្រោះលោក ហ៊ុន សែន ហាក់នៅខ្លាចលោក កឹម សុខា វិលចូលធ្វើនយោបាយឡើងវិញ។ ធម្មតា នៅក្នុងប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យ មេដឹកនាំនយោបាយ គេមានសិទ្ធិក្នុងការអនុវត្ត ផ្នែកសិទ្ធិសេរីភាពនយោបាយហ្នឹង ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ្នកនយោបាយមួយ ត្រូវបានរឹតត្បិតដោយច្បាប់ចេញពីមាត់មេដឹកនាំគណបក្សប្រកួតប្រជែងមួយទៀត អ៊ីចឹង តើគេមើលមកថា វាជាសេរីភាពពិតប្រាកដ ឬជាការបង្កើតសាមគ្គីភាពជាតិ រួបរួមជាតិ មិនអាចធ្វើទៅបានទេ។ វាលុះត្រាតែ បើកលំហសេរីភាព ទី១ មិនមែនត្រឹមលោក កឹម សុខា មានសេរីភាពទេ ត្រូវផ្ដល់សិទ្ធិពេញលេញទាំងផ្នែកនយោបាយ ទាំងការដើរហើរដោយសេរី ស្របតាមកតិកាសញ្ញា និងអនុសញ្ញាស្ដីពីសិទ្ធិពលរដ្ឋ និងនយោបាយ។ ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរលោក ស៊ឹង សែនកុរណា ការលើកឡើងនេះ បានធ្វើឡើង បន្ទាប់ពីលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបង្ហោះលើហ្វេសប៊ុកថា ការដែលឪពុករបស់លោក គឺលោក ហ៊ុន សែន បានចុះហត្ថលេខាលើព្រះរាជក្រឹត្យក្នុងនាមជាប្រមុខរដ្ឋស្ដីទី ដើម្បីលើកលែងទោសជាប់ពន្ធនាគារ២៧ឆ្នាំឲ្យលោក កឹម សុខា គឺជាជំហានមួយបន្ថែម ក្នុងការពង្រឹងសាមគ្គីឯកភាពជាតិ។ ទោះជាយ៉ាងណា ព្រះរាជក្រឹត្យបានបញ្ជាក់ថា ទោសបន្ថែម ដែលបានដាក់បម្រាមមិនឲ្យលោក កឹម សុខា មានសិទ្ធិធ្វើនយោបាយ និងចេញទៅក្រៅប្រទេស មិនត្រូវបានលើកលែងឡើយ។ ការលើកលែងទោសជាប់ឃុំនេះ ក្រោយពីលោក កឹម សុខា តាមរយៈមេធាវី បានដាក់លិខិតទៅប្រធានសាលាឧទ្ធរណ៍ថា មិនប្ដឹងសារទុក្ខទៅតុលាការកំពូលនោះទេ បើទោះជាលោកមិនបានទទួលយកការសម្រេចផ្ដន្ទាទោសក្ដី។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ការសម្រេចរបស់លោក ហ៊ុន សែន ដើម្បីលើកលែងទោសឲ្យលោក កឹម សុខា គឺក្រោយពីមេបក្សប្រឆាំងរូបនេះ បានលើកឡើងពីបំណងឈប់ខ្វាយខ្វល់រឿងនយោបាយ ហើយគ្រាន់តែចង់បួសសងគុណម្ដាយ និងមើលថែម្ដាយដែលកំពុងឈឺចាស់ជរាប៉ុណ្ណោះ ប្រសិនបើមានសេរីភាព។ ក្រុមប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យធំៗ ដូចជាសហភាពអឺរ៉ុប ចក្រភពអង់គ្លេស និងប្រទេសអូស្ដ្រាលីជាដើម បានស្វាគមន៍ចំពោះការលើកលែងទោសឲ្យលោក កឹម សុខា ប៉ុន្តែប្រទេសទាំងនោះបានគូសបញ្ជាក់ជាថ្មីថា ពួកគេនៅតែចង់ឃើញកម្ពុជា បើកលំហសេរីភាពផ្នែកនយោបាយដ៏ពិតប្រាកដមួយ៕ កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត យល់ព្រមលើកិច្ចព្រមព្រៀងថ្មី ទើបថៃយល់ព្រមវិលចូលតុចរចា។
អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឯករាជ្យ២៣តុលាលោក គឹម សុខបានប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីថាកងទ័ពថៃនឹងបន្តអុកឡុកចូលទន្ទ្រានយកដីខ្មែរនៅតាមព្រំដែនរហូតទាល់តែរដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែតយល់ព្រមបង្កើតកិច្ចព្រមព្រៀងថ្មីមួយដែលថៃចង់ដាក់ប្រទេសកម្ពុជាឱ្យស្ថិតនៅក្រោមឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួន។លោកបានបន្តថាយោធាថៃមិនខ្លាចអុកឡុកខ្មែរដោយសារដឹងថា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែតជាមេដឹកនាំអន់ខ្សោយប៉ុណ្ណោះ។ មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលនៅក្រៅប្រទេសបានមើលឃើញថា ថៃកំពុងប្រើមធ្យោបាយអុកឡុក ដើម្បីដាក់សម្ពាធឱ្យរដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត យល់ព្រមលើកិច្ចព្រមព្រៀងថ្មី៕ ថៃចង់ព្រមព្រៀងគ្នាលើរបស់ថ្មីទាំងអស់ ជាឧទាហរណ៍ គូសផែនទីថ្មីជាដើម គឺងាកចេញពីឯករសារនិងផែនទី ដែលបន្សល់ទុកដោយបារាំង ហើយថៃចង់ឱ្យដោះស្រាយគ្រប់ទំនាស់ទាំងអស់ និងការប្រទុស្ដគ្នា រវាងកម្ពុជានឹងថៃ ដោយប្រើយន្តការទ្វេភាគីតែមួយគត់ គឺមិនឆ្លងទៅដល់ស្ថាប័នអន្តរជាតិ នេះជាអ្វីដែលជាគោលដៅធំ នៅក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងថ្មី។ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឯករាជ្យ២៣តុលាលោក គឹម សុខ … ការលើកឡើងនេះស្របពេលរដ្ឋាភិបាលថៃមិនទាន់បង្ហាញជំហរវិលចូលតុចរចាដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនគោកនៅឡើយដោយទុកឱ្យកងទ័ពបន្តដើររាយបន្លាលួសនិងសាងសង់របងដើម្បីខណ្ឌព្រំដែនជាឯកតោភាគី។លើសពីនេះកាលពីអំឡុងខែមេសារដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថៃលោក ស៊ីហាសាក់ ភួងកេតកែវ (Sihasak Phuangketkeow) ក៏ចេញមកបកស្រាយថាថៃមិនដែលយល់ព្រមជាមួយកម្ពុជាក្នុងប្រើប្រាស់អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ(UNCLOS) ដើម្បីដោះស្រាយដែនសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នានោះឡើយក្រោយពីថៃបានលុបចោលជាឯកតោភាគីនូវអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាឆ្នាំ២០០១។ ប្រទេសថៃបានបដិសេធសំណើជាបន្តបន្ទាប់ពីកម្ពុជាក្នុងការវិលទៅដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនតាមរយៈគណៈកម្មការចម្រុះខណ្ឌសីមានិងបោះបង្គោលព្រំដែនគោក(JBC) គឺចាប់តាំងពីការធ្វើសង្គ្រាមលើកទី២អស់រយៈពេល២០ថ្ងៃកាលពីខែធ្នូឆ្នាំ២០២៥ដែលឈ្លានពានបានប្រាសាទនិងទឹកដីខ្មែរនៅតាមព្រំដែន។ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែតតែងប្រកាសមិនទទួលស្គាល់ការកំណត់ខណ្ឌសីមាព្រំដែនតាមរយៈការប្រើកម្លាំងឡើយនិងតែងទទូចឱ្យថៃវិលមកចរចានិងវាស់វែងកំណត់ព្រំដែនគោកដោយក្រុមបច្ចេកទេសដែលប្រទេសទាំងពីរបានព្រមព្រៀងគ្នាឡើងវិញ។លើសពីនេះ លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោក ហ៊ុន សែនក៏បានប្រកាសទៀតថាទោះនៅសល់ក្ដីសង្ឃឹម១ភាគរយក៏លោកចង់ចរចាដោយទ្វេភាគីជាមួយថៃដែរ៕ កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
